T.C.SAĞLIK BAKANLIĞI
TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ AFETLERDE SAĞLIK HİZMETLERİ BİRİMİ ve ULUSAL MEDİKAL KURTARMA EKİPLERİNİN
GÖREV ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNERGE

2010
ANKARA

ULUSAL MEDİKAL KURTARMA EKİPLERİNİN GÖREV, ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNERGE

BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar

Amaç
MADDE 1- Bu Yönerge’nin amacı; Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatında kurulan Afet Birimi’nin ve Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri’nin görev, çalışma usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- Bu Yönerge, Sağlık Bakanlığı’nca, İllerde kurulan Afet Birimlerini ve Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri’ni kapsar.
Hukuki Dayanak
MADDE 3- Bu yönerge, 181 sayılı sağlık bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin 41. ve 43. maddeleri, 3359 sayılı sağlık hizmetleri temel kanunun 3. maddesinin (i) bendi ile 9. maddesinin (c) bendi, 7269 sayılı umumi hayata müessir afetlerde alınacak tedbirler konulu yasanın 4 ve 16. maddeleri, 12777 sayılı afetlere ilişkin acil yardım teşkilatı ve planlama esaslarına dair yönetmeliğin 16. ve 27. maddeleri ile 24046 sayılı acil sağlık hizmetleri yönetmeliğinin 8. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- Bu Yönerge’de adı geçen;
a) Bakanlık: Sağlık Bakanlığı’nı,
b) Genel Müdürlük: Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nü,
c) Genel Müdür: Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürü’nü,
d) Daire Başkanlığı: Acil ve Afetlerde Sağlık Hizmetleri Daire Başkanlığı’nı,
e) Koordinatör İl: Bakanlıkça belirlenmiş ve kendi sorumluluk bölgesindeki illerin afetlere hazırlıkla ilgili her türlü faaliyetlerinin planlamasını, denetlenmesini yapan ve destek olan ili,
f) Bölge Koordinatörü: Koordinatör İlin Acil ve Afetten sorumlu Müdür Yardımcısını,
g) Müdürlük: İl Sağlık Müdürlüğü’nü,
h) Şube Müdürlüğü; İl Sağlık Müdürlüklerinde teşkil edilmiş olan Acil ve Afetlerde Sağlık Hizmetleri Şube Müdürlüğünü,
i) Sağlık Afet Yönetimi ve Kriz Operasyon Merkezi (SAKOM): Bakanlık bünyesinde kurulmuş olan ve sağlıkla ilgili afet ve olağandışı durumlarda, iller ve diğer kurumlar ile irtibat, koordinasyon, planlama ve yönetimi sağlayan merkezi,
j) Medikal Kurtarma: Afetlerde ve olağandışı durumlarda, olay yerinde özel eğitimli sağlık personeli tarafından yapılan tıbbi müdahale ve kurtarmayı,
k) Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi Personeli: Bakanlık tarafından afet ve olağandışı durumlarda görev yapmak üzere, istekli sağlık personeli arasından seçilerek eğitilmiş ve sertifikalandırılmış olan kişiyi,
l) Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi (UMKE): Afet ve olağandışı durumlarda Medikal Kurtarma yapmak üzere, İllerde UMKE personelinden oluşan timleri,
m) UMKE Timi; 5 (Beş) UMKE personelinden oluşan yapıyı,
n) Olağandışı Durum; Olağan durumların dışında müdahale gerektiren, doğal, teknolojik ve insan kaynaklı olarak ortaya çıkan ve toplumsal ve/veya çevresel zararlara yol açan ya da açması muhtemel olan doğal ve teknolojik olaylar, salgın hastalık durumları ile kitlesel kazaların bütününü,
o) Afet Birimi; Şube müdürlüğü bünyesinde hizmet veren afetlerde sağlık hizmetleri birimini,
p) Birim Sorumlusu; Birimin faaliyet ve uygulamalarından sorumlu ve en az 2 yıl UMKE personeli olarak çalışmış olan kişiyi,
q) UMKE Sorumlusu; UMKE faaliyetlerinin planlama ve uygulamasından sorumlu olan ve en az 2 yıl UMKE personeli olarak çalışmış olan kişiyi,
r) UMKE Tim Lideri; UMKE timinin eğitim, tatbikat ve sahada yapacağı müdahalelerde timin yönetiminden sorumlu olan kişiyi,
s) UMKE Müdahale Merkezi; Bakanlık tarafından uygun görülen illerde, her an göreve çıkacak şekilde 24 saat çalışma esasına göre UMKE timlerince nöbet tutulan yeri,
t) Olay Yeri Sağlık Yöneticisi; Olay yerindeki bütün sağlık ekiplerinin yönetiminden, diğer kurumlarla koordinasyonundan ve olayın raporlanmasından sorumlu yetkili kişiyi,
u) UMKE Operasyon Sorumlusu; Olay yerindeki UMKE timlerinin sevk ve idaresinden, diğer ihtiyaçların karşılanmasından sorumlu olan kişiyi,
ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM
ORGANİZASYON YAPISI

Organizasyon Yapısı
MADDE 5- (1) Bakanlıkça uygun görülen koordinatör illerde Afet Birimi şu bölümlerden teşkil edilir.

a) Planlama ve Denetim bölümü
b) Haberleşme ve Bilgi İşlem bölümü
c) Lojistik ve Ulaştırma bölümü
d) Operasyon Yönetimi bölümü

2) Koordinatör illere bağlı diğer illerde ise afet birimi’nin bölümleri ihtiyaca göre belirlenir

3) Operasyon Yönetim Bölümüne bağlı olarak acil ve olağandışı durumlarda görev yapmak üzere illerde Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri kurulur.

4) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri’nin kuruluş esasları;
a) Bakanlık merkezde, Daire Başkanlığı bünyesindeki Şube Müdürlüğü, illerde şube Müdürlüğüne bağlı birim bünyesinde kurulur.
b) Müstakil yapılanma ve yerleşkesi olan, özlük hakları bakanlıkça belirlenmiş olarak sakom ile eşgüdüm halinde hizmet verir.
c) UMKE, ilde birime bağlı olarak çalışır. Birim içerisinde UMKE sorumlusu’nun görev yaptığı, UMKE personeline ait bir oda bulunur.
d) Bakanlıkça ihtiyaç duyulan illerde kurulan UMKE istasyonları, şube müdürlüğüne bağlı olarak il ambulans servisi komuta kontrol merkezi ile koordinasyon içerisinde çalışır.
e) Müdürlük standart bir afet deposu temin eder. UMKE donanım, ekipmanları ve diğer lojistik malzemeleri bu depoda uygun şartlarda muhafaza edilir. (Ek-8)
5) İlin afet risk durumuna göre illerde aşağıdaki UMKE timleri kurulur.
a) Standart UMKE timi (enkaz, trafik kazası vb olağandışı durumlara müdahale eden)
b) Dağ/Kar Kurtarma timi
c) Suda Kurtarma timi
d) KBRN timi
e) Hava kurtarma ve/veya nakil timi

6) UMKE operasyonel İdari Yapısı
a) UMKE Sorumlusu
b) Ekip/operasyon Sorumlusu
c) Kamp Yöneticisi
d) Operasyon Haberleşme Sorumlusu
e) Operasyon Lojistik ve ulaştırma Sorumlusu
f) Tim Sorumluları
g) Tim Üyeleri

7) Tim Yapısı
a) Tim Sorumlusu
b) Haberleşme Sorumlusu
c) Lojistik ve Ulaştırma Sorumlusu
d) Tim Üyesi

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLAR

Afet biriminde yer alan bölümlerin görevleri

MADDE 5- (1) Planlama ve Denetim Bölümü’nün görevleri

a) İl acil yardım planlarının hazırlanmasını, güncellenmesini, değerlendirilmesini, denetlemesini ilgili birimlere ve genel müdürlüğe iletilmesini ve kurumlar arası koordinasyonu sağlamak,
b) İl afet planlarında görev alan sağlık personelinin, hizmete yönelik eğitim ve tatbikatlarının planlanmasını ve yapılmasını sağlamak,
c) İlin afet risklerini belirlemek ve risk azaltma çalışmalarını planlamak,
d) Sağlık kriz yönetim masasının planlanması, kurulması ve sekretarya faaliyetlerini gerektiğinde 24 saat esasına göre yürütülmesini planlamak ve denetlemek,
e) Özel ve resmi tüm sağlık kurumlarının afet planlarının standardını belirlemek, yazılımını kontrol etmek, koordine edilmesini sağlamak, eğitim/tatbikat ve lojistik dahil afetlere hazırlık durumunu değerlendirmek ve denetlemek,
f) Mobil acil müdahale ünitesinin kurulması ve işletilmesinde görev alacak personeli belirlemek,
g) Ulusal medikal kurtarma ekiplerinin eğitim ve tatbikat planlamasını, operasyon yönetim bölümü ile işbirliği halinde yapmak ve ilgili eğitimleri almaları için gerekli eğitimci desteğini sağlamak üzere kurum içi ve kurum dışı koordinasyonu sağlamak.
h) Afetlerle ilgili, sağlık kurum ve kuruluşları ile müdürlük bünyesindeki şube ve birimler arasındaki işbirliğini sağlamak,
i) İllerde sağlık personelinin KBRN ataklarında korunma,sağlık müdahalesi ve eğitimi planlamasını yapmak.

(2) Lojistik ve Ulaştırma Bölümü’nün görevleri
a) Afetlerde görev alan sağlık ekipleri için gerekli olan araç-gereç ve malzemeleri içeren afet deposunun planlaması ve teminini sağlamak,
b) Müdürlük ve diğer sağlık kuruluşlarının afet ve olağandışı durumlarda kullanılacak tüm lojistik malzemelerini tespit etmek, ihtiyaç duyulacak malzemelerin teminini sağlatmak ve denetlemek,
c) Afet durumlarında sağlık hizmetleri için kaynak envanterinin güncel olarak tutulmasını sağlamak, izlemek ve değerlendirmek,
d) Bakanlıkça gönderilen acil müdahale ünitelerinin gerektiğinde afete en yakın noktada kurulması ve işler hale getirilmesi için gerekli çalışmaları yapmak,
e) Afet durumlarında kullanılacak ilaç ve tıbbi malzemenin afetlerde ulaşılabilir durumda olması için gerekli çalışmaları yapmak.
f) Afetlerde kullanılacak mobil müdahale ünitelerinin bakımını yapmak, en az altı ayda bir sistemin çalışırlığını kontrol etmek.
g) Acil müdahale ünitelerinin kullanılmasını gerektiren olağandışı bir durumda ünitenin kurulup kullanılması için gerekli insan gücü temin etmek için planlama ve denetim bölümü ile işbirliği yaparak sistemi kullanıma hazır halde tutmaktan sorumludur.
h) Yurtiçi ve yurtdışı afetlerde; umkenin, mobil ve sahra sağlık ünitelerinin afet bölgesine en kısa sürede ulaşmasını sağlayacak gerekli araç ve malzemenin teminini sağlamak,
i) Afetlerde kullanılacak her türlü gıda, ilaç ve sarf malzemenin depolanmasını sağlamak,
j) UMKE timlerinin ihtiyaç duyacağı lojistik malzemeleri (gıda, kıyafet ve donanım) temin etmek, depolamak ve gerektiği zamanlarda kullanmaları için umke tim sorumlularına teslim etmek. (EK-3)
k) Afet birimine ait araçlarının bakımı, tamir ve diğer işlerini yapmak.

(3) Haberleşme ve bilgi işlem bölümünün görevleri
a) Afet ve olağandışı durumlarda sağlık kurumları ve diğer afete müdahil kurumlar arasındaki her türlü haberleşme sistemlerinin planlamasını yapar,
b) Haberleşmede kullanılacak standartları belirlemek, ihtiyaç duyulan sistem ve teçhizatın ilgili kurumlarca temin edilmesini ve sistemlerin işlerliğini denetlemek, tamir ve bakımlarını sağlatır,
c) UMKE timlerinin gerekli haberleşme araçlarını temin etmek, haberleşme ile ilgili ihtiyaç duydukları eğitimleri almalarını sağlar.
d) İlde sağlık kurumlarının kullandığı telli/telsiz iletişim araçlarının envanterini tutmak, diğer kurumlar ile uygunluğunu kontrol eder,
e) Afet ve olağandışı durumlarla ilgili istatistikleri tutmak, kayıtları toplamak ve saklar. Tüm kurumların iletişim bilgilerini yazılı ve dijital ortamda bulundurur.
f) Afet ve olağandışı durumlarda haberleşmenin kesilmesi durumuna karşı, uygun sistemleri temin etmek ve çalışır vaziyette tutmaktan sorumludur.
g) Acil ve afet durumlarında kullanılmak Bakanlık tarafından üzere tahsis edilen / edilecek olan frekansların ortak kanala yüklenmesi ve söz konusu telsiz sistemlerinin kullanıma hazır hale getirilmesini sağlar.
h) İl’de ihtiyaç duyulan Mobil Komuta ve Haberleşme aracının temin edilmesi ve çalışır vaziyette tutulmasından sorumludur.
i) Afet ve olağandışı durumlarda kullanılmak üzere tahsis edilen frekansların telsiz sistemlerine yüklenmesi işlemini ve sistemin çalışabilirliğinin kontrolünü sağlar.
j) İl’deki sağlık kuruluşlarında bulunan telsiz ve diğer haberleşme yeteneklerinin acil, afet ve olağandışı durumlarda ihtiyaç duyulan yer ve zamanda kullanılması hususunu koordine eder.
k) Afet ve olağandışı durumlarda kullanılacak telsiz kodlarını belirlemek, çalışırlığını kontrol etmek, güncellemek. (EK-4)
l) İl’deki sağlık kuruluşlarının envanterinde bulunan ve kullanılmayan / ihtiyaç fazlası durumda olan telsiz ve diğer haberleşme sistemlerinin ihtiyaç duyulan yer ve zamanda kullanılması hususunu koordine eder.

(4) Operasyon Yönetimi bölümünün görevleri
a) İlde afet ve olağandışı durumlarda görev yapacak UMKE timlerinin oluşturulmasını sağlamak, eğitim ve tatbikat ihtiyaçlarını belirleyerek eğitim ve tatbikatlarını yaptırmak.
b) Acil, afet ve olağandışı durumlarda UMKE ekiplerinin sevk ve idaresini sağlamak,
c) Medikal ekipte yer alan personelin katılımı ve görevlendirilmesi ile ilgili yazışma ve diğer prosedürlerin takip edilmesini sağlamak.
d) Afet ve olağandışı durumlarda sağlık afet yönetimi ve kriz operasyon masasının (İL SAKOM) açılmasını sağlamak. Sağlık müdahalesini il sakomdan yönetmek. Bakanlık ve diğer kurum kuruluşlarla gerekli koordinasyonu sağlamak.
e) İlde afet ve olağandışı durumlar ile ilgili eğitim ve tatbikatları organize etmek,
f) Hastane afet planlarında yer alan her türlü tatbikatın uygulamasını denetlemek ve raporlamak,
g) Sahada sağlık müdahalesi yapan tüm sağlık ekiplerinin ihtiyaçlarını belirlemek, bu ihtiyaçların teminini sağlamak üzere gerekli çalışmaları yapmak,
h) Afet ve olağandışı durumlarda, müdürlük şubeleri ve birimlerinin yapacağı faaliyetleri (bulaşıcı hastalıklar, çevre sağlığı hizmetleri, yataklı tedavi hizmetleri vb) koordine etmek.

Koordinatör İl
MADDE 6- (1) Koordinatör İlin Görevleri şunlardır;
a) Sorumluluk bölgesinde bulunan illerin ana faaliyetlerini planlar ve koordine eder.
b) Yılda en az bir kez sorumluluk bölgesindeki illerin ve bakanlık onayı ile diğer bölge illerinin de katılabileceği bölge eğitim ve tatbikat kampı düzenler.
c) Sorumluluk bölgesinde bulunan illerin yaptığı faaliyetlerin raporlarını, istatistikî verilerini ve diğer bilgilerini güncelleyerek genel müdürlüğe gönderir.
d) Bölgesinde meydana gelecek afet ve olağandışı durumlarda SAKOM ile irtibata geçerek gerekli koordinasyonu sağlar.
e) Bölgesindeki UMKE timlerinin lojistik ihtiyaçlarını belirler ve denetler, bakanlığa rapor eder.
f) Bölgesindeki illerin afet lojistiği ve kapasitesi hakkında bağlı illerinden bilgi alır, değerlendirir ve eksiklerin giderilmesi konusunda gerekli desteği sağlar,
g) Bölgesindeki illerin afet risk haritalarını değerlendirir,
h) Sorumluluk bölgesinde bulunan illerin afet birim sorumluları, aynı zamanda bölge koordinatörüne karşı sorumludur.

UMKE Operasyonel İdari yapılanması görev ve sorumluluklar

a) UMKE Sorumlusu
b) Ekip /Operasyon sorumlusu
c) Tim Sorumluları
d) Operasyon Haberleşme Sorumlusu
e) Operasyon Lojistik ve ulaştırma Sorumlusu
f) Kamp Yöneticisi

UMKE Sorumlusu
MADDE 8- (1) UMKE Sorumlusunun Görevleri;
a) UMKE timlerinin oluşturulmasını sağlar, eğitim, lojistik ve diğer ihtiyaçlarını tespit eder, ihtiyaçlarının temin edilmesi için ilgili yerlerle işbirliği yapar,
b) UMKE personel başvuru ve bilgi formlarını güncel tutar, yıllık faaliyet planları ve raporlarının hazırlanmasını sağlar,
c) UMKE’nin personel ve diğer istatistiklerini, aylık faaliyet raporlarını ve üç aylık özet faaliyet raporlarını hazırlar, güncel olarak tutar,
d) UMKE ekibinin dinamik ve ekip çalışması anlayışına sahip yapıda olması için gerekli çalışmaları yapar,
e) Umke personelinin eğitimlerini gerçekleştirilmesi için eğitimin yapılacağı yer, araç, malzeme, eğitmen konusunda gerekli koordinasyonu sağlar.
f) Her eğitim için Eğitim Raporu Formunu hazırlar. EK-5
g) UMKE ekiplerinin yaptığı eğitim ve faaliyetler, eğitim sonunda eğitim raporu ile her üç ayın sonunda faaliyet raporu olarak Ek’teki formlara göre doldurularak Daire Başkanlığı’na gönderilir, EK-6
h) Eğitimle ilgili bütün dokümanları arşivler ve bir suretini dijital ortamda haberleşme ve bilgi işlem birimine teslim eder.
(2) Ekip/ Operasyon Sorumlusunun Görev ve Sorumlulukları şunlardır.

a) UMKE timlerinin sahada olay yerine sevkini sağlar, Olaya müdahale edecek diğer kurum personeli ile iletişim kurar.
b) Olay yerinde sağlık operasyonun yönetimini sağlar, gerekli hasta nakil koordinasyonunu başlatır.

3) Tim sorumlularının görev ve sorumlulukları

a) Umke sorumlusuna bağlı olarak çalışır.
b) Timin ihtiyaçlarını umke sorumlusuna bildirir.
c) Timin sahadaki çalışma ve kontrolünden sorumludur.
d) Eğitim tatbikat ve sağlık operasyonlarında timinde bulunan personelin güvenliğini azami düzeyde gözetir.

4) Operasyon Lojistik ve Ulaştırma Sorumlusunun Görev ve Sorumlulukları
a) Operasyondaki tüm personelin görevi yerine getirmek için ihtiyaç duyduğu her türlü malzemeyi temin eder veya temin edilmesi için gerekli koordinasyonu sağlar,
b) İhtiyaç duyulan gıda ve malzemenin miktarını tespit eder, teminini sağlar ve sahada uygun şartlarda depolar, dağıtımını yapar,
c) Lojistik ve ulaştırma bölümünce tim üyelerine verilen malzemelerin kontrolünü ve operasyon sonunda tekrar depolanmak üzere Lojistik ve ulaştırma bölümüne teslim edilmesini yardımcı olur,
d) Umke medikal çantasının ve içeriğini kontrol eder, eksik varsa umke sorumlusuna bildirerek tamamlatılmasını sağlar, depolama koşullarını kontrol eder.
5) Operasyon haberleşme ve bilgi işlem sorumlusunun görev ve sorumlulukları şunlardır;
a) Timlerin kullanacağı iletişim araçlarını (Telsiz, Uydu telefon, Internet, vb.) haberleşme ve bilgi işlem bölümünden alarak timlere dağıtır. Sahada timler arasında haberleşmeyi temin etmek için gerekli tüm çalışmaları yapar,
b) Operasyon sırasında sakom ile gerekli haberleşmeyi sağlar,
c) Operasyon ile ilgili her türlü veriyi kayıt altına alır ve afet birimine verir.

(6) Kamp Yöneticisinin görevleri

a) Umke personelinin katıldığı eğitim ve tatbikatlar ile sağlık müdahaleleri konaklamayı gerektiriyorsa kamp yöneticisi belirlenir.
b) Kamp yöneticisi kampın yerleşme düzeni ve diğer ihtiyaçların temini işlerini koordine eder.
c) Kampın ve personelin güvenliğini sağlamak için gerekli tedbirleri aldırır.
d) Kamp personelinin disiplinini sağlar,

UMKE Personelinin Özellikleri
Madde 9- (1) UMKE Personel Nitelikleri;
a) UMKE personeli istekli sağlık personeli arasından; dinamik, olağandışı durumlarda aktif çalışabilecek fiziki özelliklere sahip, özel alanlarda eğitim görmüş veya görmeye elverişli (afet deneyimi, dağcılık, spor, haberleşme, yabancı dil, vb.) personel arasından seçilir,
b) Personel seçiminde gerektiğinde psikolojik, fiziki ve mesleki testler uygulanır. Bu testler bakanlıkça belirlenir,
c) UMKE personeli aldığı özel eğitime ve katıldığı faaliyete göre özel kıyafeti üzerinde belirleyici sembol taşır, bu semboller aldığı sertifikaya göre uluslararası alanda kullanılan, medikal kurtarma, KBRN uzmanı, su kurtarma, dağ kurtarma, uçuş hekimliği, hava kurtarma, yaralı nakli, arama kurtarma ve haberleşme vb. amblemlerinden oluşur,
d) UMKE personeli yurt içi ve yurt dışında yapacağı görevlerde UMKE personel kimliği taşır.

UMKE Personelinin Sorumlulukları
MADDE 10- (1) UMKE Personelinin Sorumlulukları;
a) Tıp etiği ilkelerine uymak,
b) Afet ve olağandışı durumlarda, medikal kurtarma imkân ve kabiliyetlerini azami düzeyde kullanmak,
c) Ekip arkadaşları ile uyumlu çalışmak,
d) Ekip arkadaşlarının çalışma düzenini, güvenliğini ve psikolojik durumunu azami düzeyde gözetmek,
e) Afet ve olağandışı durumla ilgili yaptığı her türlü işin kayıtlarını EK-7’deki forma uygun olarak tutmak ve Birime teslim etmek.
Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi

MADDE 11- (1) Ülkemizde ya da yurt dışında meydana gelen afet ve olağan dışı durumlarda Medikal Kurtarma hizmetleri sunmak üzere İllerde Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri kurulmuştur.

(2) Ulusal Medikal Kurtarma Ekiplerinin Görevleri;

a) Afet veya olağandışı durumlarda aldıkları özel eğitim ve donanımla, kazazedelere olay yerinde, en kısa sürede imkân ve kabiliyetlerini kullanarak uygun yöntemlerle medikal müdahale etmek ve kurtarmak,
b) Kurtarılan kazazedeleri, en kısa sürede ileri acil tedavi ünitelerine naklini sağlamak üzere ambulanslara, uygun nakil araçlarına ve görevlilerine teslim etmek,
c) Afetler ve olağan dışı durumlarda diğer sağlık ekiplerinin sunduğu tıbbi yardımların yeterli olmadığı durumlarda ve alanlarda, ekibin kendi donanım, personel ve eğitim olanakları dâhilinde ihtiyaç duyulan sağlık hizmetlerine destek vermek,
d) Olay yeri sağlık hizmetlerinin yönetimi yapmak, triaj, tıbbi müdahale, nakil hazırlıkları, haberleşme ve kayıt yapmak,
e) Afet birimi ve diğer yerler ile gerekli iletişimi ve bilgi akışını sağlamak,
f) Faaliyetleri kapsamında ilgili kurum, kuruluş ve kişilerle işbirliği yapmak,
g) Gerekli hallerde, yurtdışında meydana gelen afet ve olağan dışı durumlarda sağlık hizmetlerinde görev almak.

(2) Medikal Müdahaleler;
UMKE personeli kanun ve yönetmelikte belirtilen görev tanımları dâhilinde müdahalede bulunurlar.

(3) UMKE’nin Afet ve Olağandışı Durumlara Müdahalede Prosedürleri;
a) Afet ve olağandışı durum bilgisi alındıktan sonra, bilginin doğruluğu teyit edilir, bilgi gerekli yerlere aktarılır, müdahale planlaması yapılarak birim sorumlusunun koordinasyonu ile olay yerine intikal eder,
b) Afet ve olağandışı durum bölgesindeki şartlara göre kumanyası ve lojistiği müdürlükçe temin edilir ve sevk edilir,
c) Olay yerinde yapacağı işlemler, sorunlar, ihtiyaçlar tim liderinin vasıtasıyla UMKE operasyon sorumlusu’na iletilir. UMKE operasyon sorumlusu, olay yeri sağlık yöneticisi ile doğrudan iletişim kurar,
d) Afet veya olağandışı durumun meydana geldiği yerde; triaj, medikal müdahale, nakil hazırlıkları, haberleşme, kayıt vb faaliyetleri yürütür,
e) İlgili yerlere alan ve alanda yürütülen faaliyetler hakkında (olay yerindeki mevcut durum ve faaliyet sonunda ) raporlama yapar,
f) Malzemenin lojistik kontrol ve bakımını yapar, bir sonraki operasyon için malzeme ve ekipmanları düzenli olarak depolar ve hazır halde tutar.

Ulusal Medikal Kurtarma Timlerinin Özellikleri ve Eğitim Esasları
MADDE 12- (1) Ulusal Medikal Kurtarma Timlerinin Özellikleri;
a) Ulusal Medikal Kurtarma Timleri; sağlık personelinden oluşur.
b) Bir UMKE timi 5 kişiden oluşur. Her timde en az bir hekim bulunur. Tim sayısı, ilin kapasitesi ve risk durumuna göre Birim tarafından belirlenir,
c) UMKE’ye katılmak isteyen personel, dilekçe ile müdürlüğe başvuru yapar. UMKE Personeli kayıt formu doldurulur. (EK-1)
d) Timlere seçilmede isteklilik esastır. Bununla birlikte UMKE personeli olarak kabul edildikten sonra verilen tüm görev ve faaliyetlere katılmak zorunludur.
e) Timler aldıkları eğitim durumuna göre özel alanlara ayrılır. Bu timler; enkaz müdahale timi, su kurtarma timi, dağ kurtarma timi, KBRN timi, havadan nakil ve müdahale timleridir. İllerde hangi timlerin kurulacağı ilin afet risk durumuna göre Birimin görüşü doğrultusunda müdürlükçe belirlenir,
f) Timler eğitim, tatbikat ve görev esnasında özellikleri Bakanlıkça belirlenmiş kıyafet giyerler, medikal müdahale çantası, ekipmanı ve donanımı kullanırlar, UMKE aracı ile göreve giderler.
g) Timin katılacağı afet müdahaleleri, tatbikatlar ve diğer faaliyetlerinde lojistik, ulaştırma, haberleşme vb. ihtiyaçlarını gidermek amacıyla diğer meslek gruplarından personel (teknik, hizmet) müdürlükçe görevlendirilir.
(2) Ulusal Medikal Kurtarma Timlerinin Eğitim Esasları Şunlardır:

a) Tim personeli; Bakanlıkça belirlenen temel eğitim programını tamamlar. Temel eğitimi almayan personel operasyona çıkamaz, temel eğitimden sonra yıl içerisinde tamamlayıcı eğitimler verilir. Tamamlayıcı eğitimler umke eğitim modülleri içerisindeki konuların genişletilmiş olarak verilmesidir.
b) UMKE sorumlusunca, birim sorumlusunun da ortak görüşü ile bir sonraki yıl için yapılacak eğitim ve diğer faaliyetler planlanarak her yılın aralık ayı sonuna kadar genel müdürlüğe gönderilir,
c) UMKE Timleri; eğitim ve diğer faaliyetlerini, bakanlıkça onaylanan ve yayınlanan UMKE yıllık faaliyet programına göre yürütür,
d) UMKE eğitici eğitimi süresi 7 gün olup, bakanlıkça en az iki yılda bir düzenlenir. Bu eğitime; UMKE’de en az 2 yıl görev almış, en az 2 ulusal veya bölge eğitim tatbikatında katılmış personel katılabilir.
e) Eğitimi başarı ile tamamlayan personele Bakanlıkça sertifika düzenlenir,
f) UMKE Eğitimci Sertifikası alan personel, bölgesindeki illerde UMKE’nin eğitimlerine destek olur, ayrıca UMKE eğitimleri için eğitim planlaması ve organizasyonu konusunda UMKE sorumlusuna yardımcı olur.
g) UMKE personelinin Bakanlıkça veya Valilikçe onaylanmış faaliyetlere katılması durumunda; eğitim ve toplantılar bir mesai günü, sağlık operasyonu ve tatbikatlarda ise mesai 24 saat sayılır. Bu süreler personelin aylık çalışma süresine eklenir, fazla mesaileri için izin verilir ya da nöbet ücreti olarak ödenir.
h) UMKE personelinin eğitimlerinde; kamu, üniversite, özel ve sivil toplum kuruluşlarındaki uzman kişilerden de yararlanılır,
i) UMKE Timleri; ilinde yılda en az bir tatbikat yapmak ve en az bir bölge tatbikatına katılmak zorundadır,
j) UMKE Timlerinin belirli konularda uzmanlaşması için; kamu, üniversite, özel ve sivil toplum kuruluşlarının düzenlediği sertifikalı eğitimlere katılmaları sağlanır,
k) UMKE timlerinin alacağı temel ve ileri eğitimler EK-2’te yer almaktadır.
l) UMKE personeli; gerektiğinde diğer kamu ve özel kurum ve kuruluşların afetler konusundaki eğitim ve faaliyetlerine destek verir,
m) UMKE timleri Sağlık Bakanlığı Acil Hekimliği sertifika programında belirlenen dört temel modül eğitimini almak zorundadır.

UMKE Müdahale Merkezi
MADDE 13- (1) Bakanlıkça uygun görülen illerde, UMKE timlerinden kurulur.
(2) UMKE Müdahale Merkezi Personelinin özellikleri şunlardır:

a) UMKE Müdahale Merkezi Timi; UMKE temel eğitimi almış ve en az 1 kez eğitim tatbikatına katılmış en az biri hekim olmak üzere toplam beş sağlık personelinden oluşur, bir istasyon 4 UMKE timinden teşkil edilir,
b) Tim göreve UMKE aracıyla gider. Aracın şoförlüğünü beş personelden en az ikisi yapacak şekilde planlanır.
c) Timde görevli personel eğitim, tatbikat ve görev esnasında özellikleri bakanlıkça belirlenmiş kıyafet giyer, ekipman kullanırlar. Kıyafet ve diğer ekipmanlar il imkânlarıyla temin edilemiyorsa Bakanlıkça temin edilir,
d) İstasyon 24 saat kesintisiz hizmet esasına göre çalışır. İhtiyaç halinde nöbet dışında icapçı tim nöbete çağrılır. Diğer timler ise 12 saat içinde istasyonda olacak şekilde görev planlaması yapılır,
e) Aylık nöbet ve icapçı listesi en geç her ayın 25’inde UMKE istasyon sorumlusu tarafından hazırlanır ve Birime teslim edilir,
f) Vakalar, vaka defterine kaydedilir. İstasyonda ayrıca; personel nöbet defteri, araç görev seyir defteri tutulur,
g) Araçların ve istasyonların bakımı ile tefrişi, demirbaş ve sarf malzemelerin tedariği Müdürlükçe temin edilir,
h) UMKE Müdahale Merkezi, komuta kontrol merkezi tarafından ihbarı alınan ve bildirilen olaylara müdahale eder,

(3) UMKE İstasyonunda Çalışan Personelin Görevleri Aşağıdaki Gibidir:
a) Çoklu yaralanmalı ulaşım kazaları (hava, deniz ve kara), endüstriyel kazalar, salgın hastalıklar, kimyasal, biyolojik, nükleer ve radyolojik (Kbrn) kazalar, terörist saldırılar, büyük yangınlar, göçük, patlama, toplu göç, toplumsal olaylar, başta deprem olmak üzere sel, çığ, iklim değişikliği gibi durumlarda müdahale eder,

b) Kimyasal, biyolojik, nükleer ve radyolojik (Kbrn) kazalar ile ilgili gerekli eğitimleri alarak uygun kıyafet ve donanımla soğuk alanda sağlık müdahalesini yapar,

c) İlin imkân ve kabiliyetlerinden faydalanarak kazazedelere olay yerinde, en kısa sürede ve uygun yöntemlerle medikal müdahalede bulunur ve kurtarma faaliyetlerine katılır,
d) Afet veya olağandışı durumlarda; sahada triaj yaparak müdahaleleri ve nakilleri yönetir,
e) Afet veya olağandışı durumlarda; gerekli hallerde sağlık operasyonlarında sahada tıbbi uç noktayı kurarak olay yeri yönetimini yapmak, sağlığın diğer müdahale birimlerini yönetmek ve sağlık birimleri arasında gerekli koordinasyonu sağlamak,
f) Olay yeri ile Sakom arasında iletişimi ve bilgi akışını sağlamak,
g) Kurtarılan hastaları/yaralıları, en kısa sürede ileri acil tedavi ünitelerine naklini sağlamak üzere ambulanslara, uygun nakil araçlarına ve görevlilerine teslim etmek,

4) UMKE Müdahale Merkezi Çalışma Prensipleri

a) Umke istasyon timinin göreve çıkış emri afet birim sorumlusu’nun kendisi veya görevlendireceği kişi tarafından verilir.
b) İl ambulans servisi komuta merkezinden alınan çağrı afet birim sorumlusuna iletilir, afet birim sorumlusunun emri ile umke timi göreve çıkar.
c)

MADDE 14- (1) UMKE Üyeliğinden Ayrılma ve Çıkarılma Halleri;
a) UMKE üyesi olmak isteyen personel, UMKE’ye katıldıktan sonra zorunlu bir neden (görevi yapmaya engel hastalık, memurluktan ayrılma vb) olmaksızın UMKE’den ayrılamaz.
b) Bulunduğu İlden tayin vb. nedenlerle başka İle gitmiş olan personelin UMKE üyeliği gittiği ilde devam eder.
c) UMKE üyesi personel, UMKE sorumlusu veya bakanlık tarafından ilgili faaliyete çağırıldığında geçerli mazeret olmaksızın bir yıl içerisinde iki faaliyete katılmaması halinde UMKE’den çıkarılır.
d) UMKE’nin yapacağı bölgesel kamp, ulusal kamp, eğitim faaliyetleri ve diğer aktivitelerde kişilik ve sağlık mesleği ahlakına yakışmayacak fiil ve uygulamalarda bulunan personel, UMKE sorumlusunun veya ilgili faaliyetteki sorumlu amirin ve diğer UMKE personelinden en az iki kişinin yazılı tutanağı ile müdürlüğe bildirilir ve müdürün uygun görüşü ile UMKE’den çıkarılır.
e) Sahada veya diğer UMKE faaliyetlerinde; UMKE içerisinde tim liderinin talimatlarına riayet etmeyen ve ekibin bütünlüğünü bozan fiillerde bulunan personel; UMKE sorumlusunun ve diğer personelden en az iki kişinin yazılı tutanağı ile yetkili amire bildirilir ve Müdürün uygun görüşü ile UMKE’den çıkarılır.
f) Umke’den çıkan personel her türlü donanım, malzemeyi, dokümanı ve kimliğini birime teslim eder.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
SON HÜKÜMLER

Yürürlük
MADDE 15-Bu Yönerge Bakan Onayı ile yürürlüğe girer.

Yürütme
MADDE 16-Bu Yönerge hükümlerini Sağlık Bakanı yürütür.

EKLER
EK-1.

UMKE PERSONELİ KAYIT FORMU

KİŞİSEL BİLGİLER
• Adı Soyadı :
• Cinsiyeti :
• Doğum Yeri – Tarihi :
• Öğrenim Durumu :
• T.C. Kimlik No. :
• Meslek :
• Unvan
• Görev :
• Medeni Durumu :
• Boy :
• Kilo :
• Askerlik Durumu :
• Ev Adresi :
• İş Adresi :
• Ev Telefonu :
• İş Telefonu :
• Cep Telefonu :
• Acil Durumda İrt.Kur.Kişi:
• E-posta Adresi :
• Fax Numarası :
• Pasaport türü ve numarası :
• Elbise Beden ölçüleri : X XS S M L XL XXL XXL
• Ayakkabı numarası :

SAĞLIK BİLGİLERİ
• Kan Grubu :
• Sağlıkla İlgili Problemler :
• Fobileri :
• Geçirdiği Önemli Hast. :
• Geçirdiği Ameliyat/Kaza :
• Sürekli Kullanılan İlaçlar :
• Yaptırdığı Aşılar

Yaptırdığı aşılar Aşı tarihi
Hepatit
Tetanos
Menenjit
Diğer

EĞİTİM BİLGİLERİ

Okulun ismi Bölüm Başlama Tarihi Bitirme Tarihi
Lise
Üniversite
Yüksek Lisans
Doktora

KATILDIĞI KURS VE EĞİTİMLER

Eğitimin Adı Eğitim Tarihi Eğitim Yeri Eğitimi Veren Kurum

İŞ DENEYİMİ

Yürüttüğünüz Görevleri Halen Çalıştığınız İşten Başlayarak Geriye Doğru Yazınız
Başlama Ayrılış İli Birimi Görevi

AFETLE İLGİLİ KATILDIĞI YURTİÇİ/YURTDIŞI GÖREVLER

Görev Türü Görev Tarihi Görev Yeri (Ülke) Görev yeri (Şehir) Açıklama

SAHİP OLUNAN BİLGİ VE BECERİLER

Bilgi / Becerinin Konusu Konu İle İlgili Belge Açıklama
Var Yok
Bilgisayar
Yabancı Dil Hangi Dil/Diller
Sürücü Belgesi Tipi:

ONAYLAYANIN
ADI:
SOYADI:
ÜNVANI:
TARİH
İMZA

EK-2 UMKE EĞİTİM PROGRAMLARI

1- UMKE Temel eğitimi konuları
2- UMKE İleri eğitimi konuları

1- UMKE TEMEL EĞİTİMİ

A GENEL AFET BİLGİSİ MODÜLÜ
1. Afet ve olağandışı durumlara genel bakış eğitimi
2. Türkiye afet ve kriz yönetim sistemi
3. Afet ve olağandışı durumlarda sağlık risk yönetimi
4. Afet epidemiyolojisine giriş eğitimi
5. Umke görev tanımları
6. Afet lojistiği eğitimi
7. Afetle ilgili ulusal ve uluslararası kuruluşlar

B PSİKO SOSYAL DURUMLAR EĞİTİMİ MODÜLÜ
8. Sahada etik davranış ve kültürel özellikler eğitimi
9. Afet ortamında ekip çalışması ve yönetimi
10. Stres ve çatışma yönetimi
11. Liderlik ve motivasyon eğitimi
12. Afet psikolojisi eğitimi

C AFET VE ODD MÜDAHALE EĞİTİMİ MODÜLÜ
13. Afet ve olağan dışı durumlarda olay yeri güvenliği eğitimi
14. Medikal kurtarma eğitimi
15. Afetlerde sağlık yönetimi
16. Afetlerde çevre sağlığı hizmetleri
17. Afetlerde barınma, beslenme, hijyen ve psiko sosyal hizmetleri

D TIBBİ MÜDAHALE BİLGİSİ MODÜLÜ
18. Medikal çanta eğitimi
19. Temel ve ileri yaşam desteği (teorik) eğitimi
20. Temel ve ileri yaşam desteği (pratik) eğitimi
21. Alternatif ateller ile hasta/ yaralı sabitlenmesi, sedyeleme ve taşıma teknikleri eğitimi
22. Çoklu yaralanmalı kazalara müdahale eğitimi
23. Triaj eğitimi
24. Crush sendromu eğitimi

E TATBİKAT EĞİTİMLERİ MODÜLÜ
25. Temel kampçılık, afet ve olağan dışı durumlarda hayatı idame ettirme ve fiziki kondisyon eğitimi
26. Afet ve olağandışı durum tatbikat eğitimi
27. Haberleşme teknikleri
28. Temel KBRN giriş eğitimi

2.UMKE İLERİ EĞİTİM KONULARI

F GELİŞTİRME EĞİTİMLERİ MODÜLÜ
1. KAR/DAĞ KURTARMA EĞİTİMİ
2. SUDA KURTARMA EĞİTİMİ
3. HAVADAN HASTA/YARALI TAHLİYESİ
4. KBRN ATAKLARI VE ENDÜSTRİYEL KAZALAR EĞİTİMİ
5. AFET EPİDEMİYOLOJİSİ
6. AFET PSİKOLOJİSİ
7. TERÖR OLAYLARINDA SAĞLIK YAKLAŞIMI
8. YANGIN OLAYLARINDA SAĞLIK YAKLAŞIMI
9. OLAY YERİ YÖNETİMİ VE TRİAJ EĞİTİMİ
10. MAKYAJ MOULAGE EĞİTİMİ

a) UMKE Dağ Timi Personeli asgari eğitim konuları aşağıda belirtilmiştir.
a. Yaz Temel Kampçılık ve Dağcılık
b. Yaz Gelişim Eğitimi
c. İleri Kaya Tırmanışı
d. Yaz Arama Kurtarma
e. Kış Temel Kampçılık ve Dağcılık
f. Kış Gelişim Eğitimi
g. İleri Kar-Buz Tırmanışı
h. Kış Arama Kurtarma
i. Helikoptere yaklaşım ve helikopterde hasta/yaralı bakımı

b) UMKE Su/Sel Kurtarma Timi Personeli asgari eğitim konuları aşağıda belirtilmiştir.
a. Temel Yüzme
b. İleri Yüzme
c. Serbest Dalış
d. Cankurtaranlık
e. Rafting Eğitimi
f. Şişme Bot Kullanımı (Motorlu, motorsuz)
g. Hat kurma ve yaralı nakli
h. Deniz Telsizi kullanım Eğitimi
i. Helikoptere yaklaşım ve helikopterde hasta/yaralı bakımı
c) UMKE Hava Nakil Timi Personeli asgari eğitim konuları aşağıda belirtilmiştir.
a. Helikoptere yaklaşım ve helikopterde hasta/yaralı bakımı
b. Uçakta hasta/yaralı bakımı (Kabin basınçlı ve basınçsız)

d) UMKE KBRN Timi Personeli asgari eğitim konuları aşağıda belirtilmiştir.
a. KBRN Temel Eğitimi
b. KBRN Gelişim Eğitimi

EK-3 UMKE LOJİSTİK DONANIMLARI

a) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri ve timleri asgari ulaşım araçları standartları aşağıdaki gibidir.

1. Ekip Lojistik araçları
2. Ekip Mobil Komuta /Haberleşme araçları (Bölge illerinde)
3. UMKE kurtarma aracı (yaralı taşıyabilen) (1 Ekip için 1 adet)
4. Tim araçları (Karasal intikallerde, 4×4, yüksek tabanlı)

Tim aracı asgari standartları
4.1. Araç avadanlık seti
4.2. Araç telsizi
4.3. Projektör
4.4. Kişisel Umke kıyafeti ve donanım (Kış/Yaz-Enkaz, Dağ, Su, Kar, Hava vd.)
4.5. Kamp seti (Kış/Yaz-Enkaz, Dağ, Su, Kar, Hava vd.)
4.6. Gıda seti
4.7. Tıbbi setler (Enkaz, Dağ, Su, Kar, Hava Tim çantaları vd.)
4.8. Operasyona özel malzemeler (Kış/Yaz-Enkaz, Dağ, Su, Kar, Hava vd.)

b) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri azami kamp standartları aşağıdaki gibidir.

1. Operasyon yönetim ünitesi
2. Barınma üniteleri
3. Mutfak ünitesi
4. Yemekhane / kafeterya ünitesi
5. Tuvalet ünitesi
6. Duş ünitesi
7. Depo üniteleri
8. Su sistemi
9. Elektrik sistemi
10. Aydınlatma sistemi
11. Isıtma sistemi (kış için)
12. Güvenlik sistemi

c) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri standart Timi asgari ekipman ve malzeme, standartları aşağıdaki gibidir.
a. Tim aracı
b. Temel Kişisel Umke kıyafeti ve donanım (Yaz, Kış)
c. Enkaz Timi Medikal çantalar, ekipman ve malzemeler
d. El Telsizi
e. GPS

d) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri Dağ Timi asgari ekipman ve malzeme, standartları aşağıdaki gibidir.
a. Tim aracı
b. Kişisel Dağcı kıyafeti ve donanımı (Yaz/Kış)
c. Dağ Kamp seti (Yaz/Kış)
d. Dağ Tırmanma ve kurtarma seti
e. Kar/Buz Tırmanma ve kurtarma seti
f. Çığ kurtarma ve güvenlik seti
g. Dağ Kurtarma medikal çantalar, ekipmanlar ve malzemeleri
h. El Telsizi
i. GPS

e) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri Su/Sel Timi asgari ekipman ve malzeme, standartları aşağıdaki gibidir.
a. Tim aracı
b. Kişisel Su üstü kurtarma kıyafeti ve donanımı (Yaz/Kış)
c. Neopren giysi, Maske, şnorkel, palet
d. Can yeleği
e. Şişme bot (Motorlu, römorklu, askı aparatlı)
f. Su kurtarma seti
g. Su kurtarma medikal çantaları, ekipmanları ve malzemeleri
h. El Telsizi
i. GPS

f) Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri Hava Timi asgari ekipman ve malzeme, standartları aşağıdaki gibidir.
a. UMKE Temel giysi seti,
b. Hava nakli medikal çanta, ekipman ve malzemeleri